Die tasse is gepak. Die dokumente is gereed. Die vliegtuig wag. Maar hoe pak mens jou hele lewe in ’n 23 kg-tas en ’n oornagsakkie?
Wanneer ’n gesin emigreer, verhuis veel meer as meubels en klere. ’n Hele gesin se emosionele wêreld skuif saam. Tussen die visums, vlugte en nuwe adres is daar ook verlange, onsekerheid en die vraag: Wanneer gaan hierdie plek soos huis begin voel?
Dit is die deel van die reis waarop die Suid-Afrikaanse skrywer Lené van Wyk in haar boek A New Place to Call Home: Carrying Home With Us fokus. Die boek is ’n praktiese gesinsgids vir Suid-Afrikaanse families wat ’n nuwe lewe in Amerika begin.
Die mens agter die boek
Lené glo dat boeke mense deur werklike lewensveranderinge moet help. Haar skryfwerk het oor die jare sterk op finansiële geletterdheid, verantwoordelikheid en rentmeesterskap gefokus. Hierdie boek het uit ’n ander behoefte ontstaan: om aandag te gee aan wat binne ’n gesin gebeur wanneer alles rondom hulle verander.
Sy het self vir werk na Amerika gereis en van die onsekerheid en aanpassing in ’n nuwe omgewing ervaar. In dié boek rig sy haar aandag op gesinne wat hul bekende lewe agterlaat en saam van voor af moet begin.
“’n Mens pak nie net jou tasse wanneer jy ’n land verlaat nie.”
— Lené van Wyk
Elkeen neem iets anders saam
Dieselfde verhuising kan vir elke lid van ’n gesin anders voel. ’n Pa kan onder geweldige druk wees om weer van voor af te voorsien en sy gesin veilig te hou. ’n Ma probeer dalk almal emosioneel bymekaar hou, terwyl sy self haar mense en ondersteuningsnetwerk mis.
Vir ’n kind is die redes vir die trek nie altyd verstaanbaar nie. Die grootmense praat oor dokumente, werk en geleenthede. Die kind weet net dat Ouma nou aan die ander kant van ’n telefoonskerm is.
Lené se boek maak ruimte vir daardie verskillende ervarings. Dit help ’n gesin om raak te sien dat almal saam verhuis het, maar nie noodwendig op dieselfde manier of teen dieselfde pas aanpas nie.
Van die eerste afskeid tot die nuwe alledaagse lewe
Die boek behandel 21 aspekte van die oorgang. Dit sluit die eerste afskeid en die rou oor wat agterbly in, asook nuwe skole, Amerikaanse geld en mates, taal en aksente, klimaat en kos.
Daar is ook plek vir moeiliker onderwerpe: eensaamheid, druk op die huwelik, verlies aan status en die uitdaging wanneer kinders vinniger as hul ouers begin veramerikaniseer. Dit is dinge wat maklik tussen die praktiese reëlings verlore raak, maar ’n groot invloed op ’n gesin se belewenis van hul nuwe lewe kan hê.
Vier stappe om saam vorentoe te beweeg
Lené het die 4N Family Transition Method ontwikkel, wat regdeur die boek gebruik word. Die vier stappe gee gesinne ’n eenvoudige manier om met verandering te werk:
- Notice — Let op.
Raak bewus van wat in die gesin gebeur.
- Name — Gee dit ’n naam.
Benoem die emosie wat ervaar word.
- Normalise — Verstaan die reaksie.
Erken dat dié gevoelens ’n normale deel van groot verandering kan wees.
- Navigate — Vind ’n pad vorentoe.
Kies een klein, praktiese stap wat die gesin saam kan neem.
Die beginsel is eenvoudig: gee aandag aan wat julle ervaar, maak ruimte om daaroor te praat en besluit saam wat die volgende klein stap kan wees.
Jy mag verlang én vorentoe beweeg
Een van die belangrikste gedagtes in die boek is dat ’n gesin nie tussen Suid-Afrika en Amerika hoef te kies asof die een die ander moet uitwis nie. Daar is ruimte vir albei.
“Jy kan ’n nuwe tuiste bou sonder om die ou een uit jou hart te verwyder.”
— Lené van Wyk
Jy kan dankbaar wees vir nuwe geleenthede en steeds hartseer wees oor wat jy moes agterlaat. Jy kan aanpas en jou taal, stories en herinneringe koester. Jy kan ’n nuwe lewe bou en steeds verlang.
Dit is waarom die subtitel, Carrying Home With Us, vir Lené soveel beteken. Ons kan nie ons strate, huise en land in ’n tas pak nie. Ons neem wel ons mense, waardes, stories, herinneringe en identiteit saam.
Lees Lené se skrywersblad uit die boek
Huis word stadig weer huis
Lené hoop dat haar boek ’n gesin op ’n lughawe, in ’n vreemde huis, op ’n moeilike eerste skooldag of gedurende die eerste eensame maande sal help om minder alleen te voel.
Dat daar tussen al die nuwe dinge ook ’n oomblik sal wees om te hoor: Wat julle ervaar, is nie vreemd nie. Julle hoef dit nie alleen te dra nie.
Want ’n nuwe plek word nie ’n tuiste op die dag wat die vliegtuig land nie. Dit word stadig een, soos ’n gesin weer leer leef, lag, behoort en vorentoe kyk — saam.